Studencki Festiwal Piosenki

Trochę historii

Pierwsza edycja odbyła się w pod nazwą "Ogólnopolski Studencki Konkurs Piosenkarzy". Przez lata Festiwal nabierał rozmachu i świetności, a znaczenie imprezy rosło z roku na rok. Świadczy o tym fakt, że wielu laureatów nie odeszło w zapomnienie, a ich nazwiska znane są każdemu. Pośród nagrodzonych znaleźli się m.in. Urszula Sipińska, Zbigniew Zamachowski, Maciej Zembaty, Maryla Rodowicz, Stanisław Sojka, Ewa Demarczyk, Renata Przemyk, Raz Dwa Trzy, Marek Grechuta, Jacek Kaczmarski, Grzegorz Turnau. W czasach PRL-u Festiwal był enklawą wolności, radości i twórczego ducha. Dziś, mimo innej rzeczywistości, ciągle jest artystycznym wydarzeniem o wysokiej randze, a zdobycie nagrody w konkursie to dla biorących w nim udział szczególne wyróżnienie i nierzadko furtka do dalszej kariery.

KRONIKA  STUDENCKIEGO FESTIWALU PIOSENKI

1962 Pierwszy   Konkurs   odbył   się   w   dniach  23 - 25  listopada 1962 pod ówczesną nazwą  "I  Ogólnopolski  Studencki Konkurs  Piosenkarzy". Zwyciężył Edward Linde Lubaszenko, drugie miejsce zdobyła Ewa Demarczyk.

1963 Rok później Konkurs został w pewnej mierze nobilitowany - włączono go do programu oficjalnych obchodów 600-lecia Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wśród jurorów zadebiutował Zygmunt Konieczny, łączący swoje życie z "piosenką studencką" do dzisiaj. Spośród 25 wykonawców wygrała Bogdana Zagórska z Poznania, która już rok wcześniej otrzymała wyróżnienie. Wśród laureatów znalazł się m.in. Leszek Długosz.

1964 Trzeci  Konkurs,  ukrywający nadal przed badaczami istotne fakty, jest istnym sfinksem. Niewiele o tamtym spotkaniu wiadomo, gdyż bezcenne dokumenty zostały wchłonięte  przez ogień. I nagrodę dostała Zdzisława Sośnicka, studentka muzyki w Poznaniu, przed którą otwierała się droga długiej kariery estradowej. Teresa Tutinas zajęła drugie miejsce.

1965 Wykonawcy śpiewali przy akompaniamencie zespołu "Jazz Band Ball", który otrzymał specjalną nagrodę jury. Laureatką została Danuta Jamrozy z Krakowa, drugie miejsce przypadło Mirosławie Kowalak z Poznania, trzecie - Urszuli Sipińskiej. Wymienić wypada także nowe nazwiska: późniejszego aktora Janusza Nowickiego, Andrzeja Rosiewicza czy Macieja Zembatego, które pojawiły się na scenie, jak i Agnieszki Osieckiej, która znalazła się  w jury.

1966 O  piątym   konkursie   długo   krążyły   wieści, że był    "najbardziej krakowski" ze wszystkich dotychczas zorganizowanych. Powód okazał się bardzo prosty - dwa pierwsze miejsca zdobyli krakowscy wykonawcy: późniejsza aktorka Teatru im. Słowackiego Urszula Popiel i Hanna Podkanowicz. Zaskoczeniem dla organizatorów i publiczności była nieobecność Andrzeja Rosiewicza.

1967 Po raz pierwszy wyemitowano program telewizyjny z koncertu laureatów. Wyjątkową galę prowadzili w duecie: Edyta Wojtczak  i Janusz Budzyński. Jury, któremu przewodniczył prof. Kazimierz Rudzki, i w którym debiutowali Mieczysław Czuma i Wojciech Młynarski, przyznało pierwsze miejsce Maryli Rodowicz - studentce warszawskiej AWF. Drugą nagrodę otrzymał Marek Grechuta  z Krakowa, m.in. wykonawca "najlepszej piosenki studenckiej" - Tanga Anawa. Krytycy zgodnie ocenili szósty Konkurs jako jeden z najciekawszych w jego historii, co potwierdziły później estradowe kariery laureatów.

1968 Konkurs nie odbył się.

1969 Po rocznej przerwie, spowodowanej burzliwymi wydarzeniami, wykonawcy przyjechali w styczniu 1969 po raz pierwszy już nie na Konkurs, ale na Festiwal - "Ogólnopolski Festiwal Piosenki i Piosenkarzy Studenckich w Krakowie. Tym razem nad całością zaciążyło fatum. Z laureatami była bardzo dziwna historia. Wykonawcy wówczas wylansowani szybko zamilkli, a "przegrani" jak Anna Schmeterling - później Jantar, Zenon Laskowik czy Tadeusz Drozda z powodzeniem podążyli drogą artystycznego sukcesu.

1970 Ósma edycja  Festiwalu w  grudniu 1970 odbywała się w  niespokojnej atmosferze nasłuchiwania wieści z Gdańska. Można było przewidzieć w takiej sytuacji, że w niedalekiej przyszłości powtórzy się historia Konkursu z roku 1968. Wygrała reprezentantka Warszawy Natasza Czarmińska, która wyjechała wkrótce z kraju. Druga nagroda przypadła Krystynie Tkacz, studentce PWST w Krakowie. Andrzej Sikorowski za "Nowy Rok" otrzymał nagrodę w niezwykle emocjonującym konkursie piosenki studenckiej.

1971 Festiwal nie odbył się.

1972 Kolejny  Festiwal odbył  się w styczniu. Krytyka uznała za szczególnie udany. Wprowadzone novum organizacyjne, polegające na wstępnej selekcji kandydatów  w środowiskach lokalnych, pozwoliło przesłuchać 107 wykonawców i 320 piosenek. Pomysł ten zaważył na charakterze następnych Festiwali, na które zaczęli przyjeżdżać  wykonawcy z całej Polski. W ten sposób Festiwal stał się najważniejszym wydarzeniem roku w studenckim ruchu piosenkarskim. Jury wyjątkowo nie przyznało pierwszej nagrody. Drugą otrzymali ex aequo Paweł Birula, późniejszy wokalista grupy "Exodus" i Tadeusz Karmazyn z Gdańska.

1973 Następny,  jubileuszowy Festiwal można określić mianem  "wielkiego debiutu"! Debiutowali niemalże wszyscy: tak członkowie jury, m.in. prof. Aleksander Bardini (przewodniczący), Jonasz Kofta, Jan Pietrzak, Jan Poprawa, jak i młodzi wykonawcy. Po raz pierwszy w historii Festiwalu jury przyznało "Grand Prix" wrocławskiemu duetowi "Brylantowe Spinki" w składzie: Krzysztof Piasecki i Krzysztof Szczucki. "Najlepsza piosenką studencką" uznano "Miłość"  Janusza Lipińskiego do tekstu  K. K. Baczyńskiego wykonywaną przez grupę  "Boom"  z Warszawy.

1974 Nagrodzeni na   XI  Festiwalu  piosenkarze  z  powodzeniem śpiewają do dziś, nagrywają płyty, teledyski, słowem osiągnęli artystyczny sukces. A byli to: Kabaret "Pod Budą" z Krakowa, Krzysztof Piasecki z Wrocławia, Elżbieta Wojnowska i Henryk Alber z Warszawy - nagrody główne ex aequo oraz "Wolna Grupa Bukowina" z Krakowa - nagroda specjalna. Nikt jeszcze wtedy nie przypuszczał, że lider grupy - Wojtek Bellon stanie się symbolem poetyckiej ballady, a nagroda jego imienia będzie przyznawana na Festiwalu najlepszym autorom z Krakowa.

1975 Jury przyznało nagrody główne samym panom: Bohdanowi Smoleniowi z Krakowa, Janowi Wołkowi z Warszawy oraz duetowi w składzie: Henryk Cyganik (autor)  i Jan  Hnatowicz  (kompozytor)  z Krakowa.

1976 W  tym   roku  na  Festiwalu  sukces odniosły   formacje  "yapowskie". "Baba" i "Nasza Basia Kochana". Wśród laureatów głównej nagrody znalazł się także nagrodzony rok wcześniej Jan Wołek.

1977 W ścisłej  czołówce  ponownie  trzech  laureatów głównych nagród: po raz drugi "Baba" z Wrocławia, duet Piotr Gierak i Jacek Kaczmarski z Warszawy oraz Maria Wiernikowska i  Jorgos  Mocios  z Krakowa.

1978 Nagrody  główne XV Jubileuszowego Festiwalu  otrzymali: Grzegorz Bukała i "Wały Jagiellońskie" z Gdańska, Waldemar Chyliński z Olsztyna i po raz drugi (późniejszy juror) Jacek Kaczmarski z Warszawy.

1979 Tym  razem nie  wypadało  Romanowi  Chojnackiemu  i jego kolegom z "Baby" brać udziału w konkursie. Specjalnie na Festiwal powstał zatem zespół "B-complex" - laureat jednej z głównych nagród. Nagrody otrzymali także znakomici autorzy: Zbigniew Książek z Krakowa i Grzegorz Tomczak z Poznania.

1980 Festiwal odbył się w połowie kwietnia. Nagrody głównej nie przyznano. Dwie równorzędna nagrody otrzymali: Grupa "Ex" z Olsztyna i Andrzej Płaczek z Katowic. Specjalną nagrodę otrzymał młody kompozytor z Olsztyna - Stefan Brzozowski.

1981 Po raz drugi w historii Festiwalu jury zdecydowało się przyznać Grand Prix. Laureatem tej szczególnej nagrody został Andrzej Janeczko i "Trzeci  Oddech Kaczuchy" z Olsztyna. Dwie pierwsze nagrody pojechały do Wrocławia. Otrzymali je: Jolanta Góralczyk i Roman Kołakowski, dwie drugie pozostały w Krakowie u Grażyny Auguścik i Bogdana Ziółkowskiego.

1982 Festiwal nie odbył się.

1983 Jak  wspominają   uczestnicy  był  to jeden z najbogatszych Festiwali. Dopisali także (pod względem wykonawczym) uczestnicy konkursu. Pierwszą nagrodę otrzymała Antonina Krzysztoń z Warszawy, na drugim miejscu ex aequo uplasowały się: Grupa "Krakersy" z Wrocławia i "Zespół Reprezentacyjny" z Warszawy. Nagrodę trzecią otrzymała urocza Magda Żuk z Warszawy.

1984 Prawdziwą  sensacją XX Jubileuszowego Festiwalu było pojawienie  się siedemnastoletniego licealisty - Grzegorza Turnaua z Krakowa, który okrzyknięty został następcą Marka Grechuty. Drugą nagrodą jury  wyróżniło Wiesława Tupaczewskiego z Warszawy, trzecią ex aequo: Piotra Bukartyka z  Warszawy  i Pawła  Orkisza z  Krakowa.

1985 Klasą dla siebie był oktet z Gdańska "Hawar", który zaprezentował różne odmiany sacrosongów. Jedni twierdzili, że to jedyne wydarzenie na XXI Festiwalu, inni zastanawiali się, czy taka propozycja mieści się w ramach kanonu krakowskiego Festiwalu. Skończyło się na pierwszej nagrodzie...  Jan Kondrak z Lublina zaśpiewał autorskie ballady, za które przyznano mu drugie miejsce ex aequo z innym balladzistą Andrzejem Ciborskim z Gorzowa Wielkopolskiego.

1986 W czasie śpiewań konkursowych zapanował smutek, momentami  nawet spleen. Jury słuchało  narzekań  47 wykonawców. Zabrakło "jajcarzy" czy błaznów, za którymi zwykle ukryty był zdrowy śmiech, obnażający schematy otaczającego świata. Zwyciężył Konrad Materna, reprezentant Kielc - ubiegłoroczy laureat trzeciej nagrody - bezapelacyjnie osobowość numer jeden tego Festiwalu. Oglądu świata okiem satyryka dokonał Ryszard Makowski z Warszawy, wywołując na sali gromkie brawa i śmiech, za co otrzymał drugie miejsce.

1987 XXIII  Festiwal  rozpoczął się  optymistycznie  "Urodzinowym  tortem" z okazji jubileuszu 10-lecia grupy "Pod Budą". Poziom przesłuchań konkursowych stał na bardzo wysokim poziomie. Jurorzy, z przewodniczącą Olgą Lipińską, przyznali pierwszą nagrodę  ex aequo Mariuszowi Lubomskiemu z Torunia i kabaretowi "Potem" z Zielonej Góry, który świetnie bawił publiczność. Drugie miejsce zajęła również ex aequo studentka UJ, Magdalena Gajl, wykonawca autorskich ballad Mariusz Zadura z Lublina i Joanna Rutecka z Warszawy.

1988 W  jury, któremu przewodniczył Wojciech Młynarski, zadebiutowała Elżbieta Adamiak. Zwyciężyła grupa krakowsko-poznańska "Monogramista J.K.", wyróżniająca się bogatym instrumentarium i starannymi aranżacjami. Również pierwszą nagrodę jury przyznało kabaretowi "Fajf" za kabaretową piosenkę polityczną.

1989 Wygrała konkurs bezapelacyjnie Renata Przemyk z Bielska Białej, studiująca w Katowicach. Zaśpiewała piosenki - "Samolot rozbił się przed startem", "Protest-dance" i "Baby-blues" - autorstwa Sławomira Wolskiego, który m.in. akompaniował jej na akordeonie. Krystyna Możejko-Andryszczyk, wyróżniona przed rokiem, otrzymała drugą nagrodę  ex aequo  z przedstawicielami nurtu balladowego: Krzysztofem Krzakiem z Rzeszowa i Maciejem Dankiem z Krakowa.
 
1990 Olbrzymia  niespodzianka  - przewodniczącym  komisji  był  Jacek Kaczmarski, który po dziewięciu latach znowu zagrał koncert w Polsce. Niewątpliwą indywidualnością całego festiwalu był Adam Nowak, autor ciekawych tekstów i muzyki, gwiazda zespołu "Raz Dwa Trzy" z  Zielonej Góry. Wojciech Gęsicki z Warszawy otrzymał drugą nagrodę ex aequo  z krakowskim zespołem "Sie Jakoś Nie Klei".

1991 Przed  podaniem werdyktu w Rotundzie wystąpiła z recitalem  Magda Umer, prezentując  znakomity program. Wszystko skończyło  się pięcioma bisami! Inna impreza towarzysząca - Koncert "Pilnujmy marzeń" - zgromadziła na jednej scenie: Elżbietę Adamiak, Marylę Rodowicz, Magdę Umer, Andrzeja Sikorowskiego, Andrzeja Zauchę. Laureatkami I nagrody zostały śliczne studentki gdańskiej i katowickiej Akademii Muzycznej, tworzące zespół "For Dee". Drugą nagrodę jury przyznało ex aequo: Bogdanowi Piecykowi z Wrocławia, Adamowi Strugowi z Warszawy i grupie "Zdrowy Stopień Ryzyka" z Zielonej Góry.

1992 XXVIII   Festiwal  wygrali  ex aequo: Robert Kasprzycki z Krakowa, student filologii polskiej, który otrzymał także stypendium im. Wojtka Bellona i wrocławski duet "Piotr i Paweł" budzący wiele kontrowersji. Drugie miejsce zajął "Zespół Downa, czyli Autorski Kabaret Rafała Kmity" z Częstochowy.

1993 Pierwszą nagrodę otrzymała Magdalena Turowska z zespołem "Orkiestra Teatru TRATATATAM". Dwie drugie nagrody jury przyznało Jolancie Myjkowskiej i grupie "Bo To Niebo". Na trzecim miejscu znalazła się koszalińska grupa "Fatamorgana" licząca ponad dwadzieścia osób!

1994 Jubileuszowy,  trzydziesty   Festiwal! Poza konkursem wiele  koncertów towarzyszących i przede wszystkim wielka gala z udziałem niemal wszystkich dotychczasowych laureatów głównych nagród. W konkursie tym razem zwyciężyli lublinianie: Marek Andrzejewski i Jagoda Naja - pierwsza nagroda ex aequo. Drugą nagrodę otrzymał Jarosław Wasik z Opola.

1995 Wysoki i wyrównany poziom konkursu zaowocował trzema równorzędnymi pierwszymi nagrodami. Otrzymali je: śpiewająca autorka Barbara Stępniak, grupa "Paru" z Gdańska i Agnieszka Hekiert z grupą "Take 5" z katowickiej Akademii Muzycznej. Trzy drugie nagrody zdobyli Marek Dyjak, Grzegorz Halama i grupa "Słodki Całus od Buby".

1996 Laureaci Festiwalu zostali zaproszeni do koncertu Krajowego Festiwalu Piosenki w Opolu: Dorota Ślęzak (I nagroda), Jolanta Sip (II nagroda), Polucjanci (III nagroda).

1997 Na festiwalu organizowanym przez Instytut sztuki pierwsze nagrody przypadły w udziale śpiewającemu autorowi Jackowi Musiatowiczowi z radzynia Podlaskiego i kabaretowi "EK" z Zielonej Góry, na drugiej pozycji znalazły się grupy "bez Nas Wy?" i "Szela".

1998 I nagroda: Entuzjastyczny teatr Muzyczny "KME" z Zabrza, II nagroda: Aneta Ryncarz z Krakowa, III nagroda: Marcin Różycki z Lublina i Dominik Kwaśniewski z Krakowa.

1999 Wygrał "Cudowny czwartek" z Poznania, Marcin Różycki - ubiegłoroczny laureat otrzymał II nagrodę ex aequo z paulina Bisztygą z Krakowa. III nagrodę otrzymali Dzidka Muzolf i grupa "4 pory roq".

2000 Nie przyznano pierwszej nagrody! Drugą ex  aequo otrzymali Tomasz Hapunowicz i grupa "Klub Pana Jana", a trzecią Beata Osytek i Agata Ślazyk.

2001 Festiwal śpiewających autorów. Pierwsza nagroda dla Eweliny Marciniak, druga dla Piotra Roguckiego, trzecia ex aequo: dla Magdaleny Cuglewskiej, Katarzyny Warno, Małgorzaty Wojciechowskiej i duetu Kwaśniewski-Kaczmarczyk.

2002 - Jury odnotowało w protokole "wyjątkowo wysoki poziom konkursu, w którym spotkało się wielu nie tylko uzdolnionych, ale i w pełni kompetentnych młodych artystów". Zaważyły na tym na pewno dwie wyjątkowe wokalistki: Iwona Loranc z Bielska-Białej, występująca z zespołem Tricolor, uhonorowana I-szą nagrodą, oraz przedstawicielka stolicy Joanna Lewandowska - laureatka II nagrody.

2003 - Zwycięskie trio wokalne "Trzy dni później" z Głogowa wygrało konkursowe zmagania oryginalną interpretacją piosenki Kazika Staszewskiego pt. "Jesień". Laureatką II nagrody została Natalia Grosiak z Bielawy, III miejsce zajęła Małgorzata Wojciechowska z Krakowa. Jury oceniło poziom konkursu jako fantastyczny!

2004 - Jak na jubileusz przystało, uczestnicy konkursu zaprezentowali niezwykle wysoki poziom artystyczny. Znalazło to swoje odbicie w werdykcie Jury, które wymieniło aż 31 wykonawców z grona 54, które brało pod uwagę rozpatrując kandydatów do nagród i wyróżnień. Zwycięzcą 40 Studenckiego Festiwalu Piosenki została jednogłośnie Beata Lerach z Wrocławia. Cztery równorzędne DRUGIE NAGRODY otrzymali: Joanna Kondrat (Toruń), Sylwia Lasok (Lublin), Michał Łanuszka (Kraków) oraz grupa AVA (Stargard Szczeciński). Dwie równorzędne TRZECIE NAGRODY otrzymali: Mariusz "Oziu" Orzechowski (Kraków) i Duet Michał Kincel & Kuba Pałys (Lublin). Nagrodę im. Wojtka Bellona otzrymał Kamil Wasicki (Konin) 

2005 - Pierwsza nagroda 41 SFP przypadła Ilonie Sojdzie z Kielc. W ścisłej czołówce znaleźli się: Zespół Przed czy PO (II miejsce), Lena Piękniewska i Piotr Dabrówka (III miejsce ex aequo), Drużyna Wawrzyna (IV miejsce). Ponadto Nagrodę im. Wojtka Bellona przyznano Sebastianowi Kowalczykowi, zaś wyróżnienia przyznano: Klementynie Umer, Dominikowi Rogalskiemu z zespołem Dzień Drogi Stąd oraz zespołowi Pokój 121

2006 - W tym roku jury postanowiło przyznać Nagrodę Główną 4 uczestnikom ex aequo. Otrzymali je: Karolina Cicha, Kinga Rataj, Michał Rogacki oraz Radosław Michalik. Nagrodą im. Wojtka Bellona wyróżniono Kamila Wasickiego, zaś Nagroda im. Jacka Kaczmarskiego trafiła do Piotra Roguckiego.

2007 - po wysłuchaniu w dniach 17-19 października 2007 r. zespołów i solistów zakwalifikowanych do finału konkursu przez Radę Artystyczną SFP - Jury wskładzie: Jan Poprawa, Renata Przemyk, Mirosław Czyżykiewicz, Janusz Grzywacz, Zygmunt Konieczny, Marcin Kydryński, Jan Wołek oraz Grzegorz Tomczak postanowiło, że I nagrodę otrzymuje: Katarzyna Dąbrowska.

2008 - po wysłuchaniu 46 zespołów i solistów zakwalifikowanych do finału konkursu przez Radę Artystyczną SFP ocenia poziom artystyczny Konkursu jako bardzo wysoki i postanawia przyznać dwie równorzędne I nagrody dla Dominik Barabas oraz zespołowi "Panny z Turku".

2009 - w dniach 14-16 października 2009 r. wysłuchano 51 zespołów i solistów zakwalifikowanych do finału konkursu przez Radę Artystyczną SFP. Jury 45 SFP w składzie: Jan Poprawa - Przewodniczący Jury, Ewa Kornecka, Joanna Lewandowska-Zbudniewek, Janusz Grzywacz, Zygmunt Konieczny, Marcin Kydryński, Mieczysław Szcześniak, Marek Tercz, Grzegorz Tomczak oraz Jan Wołek postanowiło przyznać I nagrodę Łukaszowi Jemiole.